بررسی رابطه تعهد سازمانی با فرسودگی شغلی و معنویت سازمانی در بین کارمندان اداره پست شهرستان زاهدان و گرگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jmr.2012.658

چکیده

      هدف پژوش حاضر بررسی رابطه تعهد سازمانی با فرسودگی شغلی و معنویت سازمانی در بین کارمندان اداره پست شهرستان زاهدان و گرگان می­باشد. نمونه پژوهش حاضر را 200 نفر از کارمندان اداره پست (100 کارمند از زاهدان و 100 کارمند ازگرگان) تشکیل می دهند که به صورت نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و در پژوهش شرکت داده شدند. ابزار گردآوری داده­ها مقیاس تعهد سازمانی، مقیاس فرسودگی شغلی و پرسشنامه معنویت سازمانی بود. برای تجزیه و تحلیل داده­ها از آزمون ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون گام به گام، رگرسیون تک متغیره و آزمون t برای گروههای مستقل استفاده گردید. نتایج نشان داد که تعهد هنجاری و نمرات کلی تعهد سازمانی همبستگی منفی و معنی­داری با مسخ شخصیت داشت. کارکرد شخصی با تعهد مداوم، تعهد هنجاری و نمرات کلی تعهد سازمانی همبستگی مثبت و معنی داری داشت. نتایج همچنین خاطر نشان ساخت که معنویت سازمانی با تمام ابعاد و نمرات کلی تعهد سازمانی همبستگی مثبت و معنی­داری داشت. نتایج رگرسیون گام به گام نشان داد که کارکرد شخصی به میزان %6.1 واریانس را برای تعهد مداوم تبیین کرد و پیش بینی کننده مثبتی برای آن بود. مسخ شخصیت به میزان %20.4 واریانس را برای تعهد هنجاری تبیین کرد و پیش بینی کننده منفی برای آن بود. نتایج موید آن بود که مسخ شخصیت و کارکرد شخصی با همدیگر توانستند %12.9 واریانس را برای نمرات کلی تعهد سازمانی تبیین کنند که مسخ شخصیت پیش بینی کننده منفی و کارکرد شخصی پیش بینی کننده مثبتی برای نمرات کلی تعهد سازمانی بود. نتایج رگرسیون تک متغیره نشان داد که معنویت سازمانی توانست تمام ابعاد تعهد سازمانی را به صورت مثبت و معنی­داری پیش بینی کند. نتایج آزمون t نشان داد که تفاوت معنی­داری بین کارمندان اداره پست شهرستان زاهدان و گرگان در میانگین نمرات ابعاد تعهد سازمانی، ابعاد فرسودگی شغلی و نمرات معنویت سازمانی وجود ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Relationship of Organizational Commitment with Job Burnout and Organizational Spirituality between Zahedan and Gorgan Post Office Employees

چکیده [English]

The purpose of the present study was to ascertain the relationship of organizational commitment with job burnout and organizational spirituality between Zahedan and Gorgan post office employees. The sample size consisted of 200 post office employees (100 from Zahedan and 100 from Gorgan) that were selected randomly for this study. Organizational Commitment Scale, Job Burnout, and Organizational Spirituality Questionnaire were used to collect the data. Pearson correlation coefficient, stepwise regression, uni-variate regression and Independent t-test were applied to analyze the data. Results revealed that normative commitment and overall scores of organizational commitment had significant negative correlation with emotional exhaustion. Continuance commitment, normative commitment, and overall scores of organizational commitment had significant negative correlation with depersonalization. Personal accomplishment had significant positive correlation with continuance, normative and overall scores of organizational commitment. Results demonstrated that organizational spirituality had significant correlation with all dimensions of organizational commitment. Stepwise regression illustrated that personal accomplishment accounted 6.1% of the variance in continuance commitment and it was a positive predictor for continuance commitment. Depersonalization accounted 20.4% of the variance in normative commitment and it was a negative predictor. Results revealed that depersonalization and personal accomplishment together accounted 12.9% of the variance in overall scores of organization commitment; depersonalization was a negative predictor while personal accomplishment was a positive predictor. Results of the uni-variate regression showed that organizational spirituality could predict positively all dimensions of organizational commitment. Results of t-test revealed that there was no significant difference between Zahedan and Gorgan post office employees on organizational commitment dimensions, job burnout and organization spirituality

کلیدواژه‌ها [English]

  • Organizational Commitment
  • job burnout
  • Organizational Spirituality
  • Post Office

منابع فارسی

1-بهرامی، محمد امین. و امام رضایی، اسما و ستار، الهام و عزت آبادی، محمد و دهقانی تفتی، عارفه .(1389). "بررسی مقایسه ای تعهد سازمانی بر اساس ویژگی های شخصیتی: مطالعه موردی در پرستاران بیمارستان های آموزشی شهید صدوقی و شهید رهنمون یزد"، فصلنامه علمی پژوهشی دانشکده بهداشت یزد، شماره دوم و سوم.

2-ده بزرگی، غلامرضا و حدائق، رفیعه .(1385). "گرداب پنهان فرسودگی شغلی" ، شیراز، چاپ اول، انتشارات نوید شیراز.

3-دربندی، محسن. (1389). "نقش رضایت­مندی شغلی و رضایت از زندگی در فرسودگی شغلی کارکنان مجموعه پتروشیمی­های فاز (1) عسلویه"، پایان نامه کارشناسی ارشد چاپ نشده روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه سیستان و بلوچستان،ص 15.

4-رستگار،عباسعلی. (1385). "مدل انگیزشی معنویت: مطالعه موردی دانشگاه تهران"، پایان نامه دکتری چاپ نشده:  تهران. دانشکده مدیریت دانشگاه تهران.

5-رضائیان، علی .(1387)، "مبانی سازمان و مدیریت. تهران" : انتشارات سمت.

6-زراعت کار، سمیه .(1387). "بررسی رابطه بین ارتباط فرافردی و تعهد سازمانی: مطالعه موردی سازمان صدا و سیما "، پایانامه کارشناسی ارشد چاپ نشده، دانشگاه تهران، مجتمع آموزش عالی قم، گروه مدیریت دولتی،ص 132.

7-غلام علی لواسانی، مسعود و کیوان زاده، محمد و ارجمند، ندا .(1387). "معنویت، استرس شغلی، تعهد سازمانی و رضایت شغلی در پرستاران شهر تهران"، مقاله چاپ نشده.

8-فرج پور، علی. (1380). "فرسودگی شغلی" (قسمت اول)، مجله صف، شماره ی 259، آذر ماه، صص13 تا 15.

9-مدنی، حسین و زاهدی، محمد جواد .(1385). "تعیین اولویت عوامل موثر بر تعهد سازمانی کارکنان (مطالعه موردی در شرکت های پالایش گاز فجر و بید بلند )"، مجله جامعه شناسی ایران، دوره ششم،1:صص 33-3.

10-مقیمی، سیدمحمد و رهبر، امیرحسین و اسلامی، حسن .(1386). "معنویت سازمانی و تأثیر آن در خلاقیت کارکنان (رویکرد تطبیقی) "فصلنامه ی اخلاق در علوم و فناوری، سال دوم، شماره های 3و4.

 

منابع انگلیسی

1-Allen, N. J., & Meyer, J. P. (1991). A three-component conceptualization of organizational commitment. Journal of Human Resource Management Review, 1, 61–89.

2-Armenio, R., & Miguel, P.C. (2008). “Work place Spirituality and Organization Commitment”. Journal of Organizational Change Management, 21 (l) 1, 53-75.

3-Bauman, Z. (1998). Religion, Modernity and Post-modernity: Oxford Press.

4-Burke, R., & Greenglass, E. (1989). Psychological burnout among men and women in teaching: An examination of the Cheeriness Model. Human Relations Journal, 42, 261-273.

5-Casper, W.J. (2006). An Examination of proxy measures of work place spirituality: A profile Model of Multi-dimensional Constructs. Journal of Leadership & Organizational Studies, 12 (4), 109-118.

6-Gibbons, P. (2000). Spirituality at work: Definitions, measures assumptions, and validity claims. Paper presented at the academy of management annual meetings.

7-Howdan, W.J. (1993). Department and psychometric characteristics of the spirituality Assessment Scale. Dissertation Abstracts International, 54(1-B),166. (UMI No. 9312917).

8-Jamal, M. (2011). Job stress, Formance and Organizational Commitment in a multinational company: An Empirical study in two countries. International Journal of Business and Social Science, 2 (20), 20-29.

9-Khan, S. M., & Mishra, P. C. (2002). Construct Validation of Multi Dimensional Organizational Commitment Scale, (Unpublished Manuscript) Department of Psychology. Lucknow University, Lucknow.

10-Khanifar, H., Jandghi, G., and Shojaie, S. (2010). Organization Consideration between Spirituality and Professional Commitment. European Journal of Social Sciences, 12, 558-570.

11-Khatibi, A., Asadi, H., and Hamidi, M. (2009). The Relationship between Job Stress and Organizational Commitment in National Olympic and Paralympic Academy. World Journal of Sport Sciences, 2(4), 272-279.

12-Kinjerski, V., and Skrypnek, B. (2008). The promise of spiritual work Increasing Job Satisfaction and Organizational Commitment and Reducing Turnover and Absenteeism in long term care. Journal of Gerntoplogical Nursing, 34 (10), 17-27.

13-Malik, M. E., and Naeem, B. (2011). Role of spirituality in job satisfaction and organizational commitment among faculty of institutes of higher learning in Pakistan. African Journal of Business Management, 5(4), 1236-1244.

14-Maryama, N. H. B., Zawawi, N., Hitam, M., & Jody, J. M. (2011).Organizational Commitment and Job Burnout Among employees in Malaysia. IACSIT Press, 1, 185-187.

15-Maslach, C. (2001). Job burnout. Annual Review of Psychology, 52, 397-422.

16-Maslach, C., & Jackson, S. E. (1993). “Manual of the Maslach Burnout     Inventory”. (2 Ed.) Consulting Psychologists Press Ind, Palo, CA: 120-277.

17-Rezaee Shirazi, R., Beiki, Y., Zmanian. F, & Esapour, K. (2011). Study of the Relationship between Organizational Commitment and Job Burnout among Physical Education Teachers of Golestan Province, Iran. Australian Journal of Basic and applied sciences, 5(10), 1379-1384.

18-Schaufeli,W. B., Maslach, C., & Marek, T. (1994). Professional Burnout: Recent Development in Theory and Research, Washington. D. C: Tailor and Ferancis, pp: 207-211.

19-Thampson, W. (2000). Can you train people to be spiritual? Journal of Training & Development, 54(12), 273-279.