شناسایی و رتبه بندی عوامل حیاتی موفقیت استقرار شهر الکترونیکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jmr.2013.1259

چکیده

توسعه فناوری اطلاعات و عمومیت بخشیدن به استفاده از آن توسط مردم از طریق سیستم­های یکپارچه در قالب شهرهای الکترونیک یک فرصت انکارناپذیر است . برای اجرای پروژه شهر الکترونیکی باید حوزه­های کلیدی و حیاتی به­درستی مشخص گردند، حوزه­هایی که قصور در تعیین آنها می­تواند مانعی برای دست­یابی به استقرار شهر الکترونیکی باشد. حوزه­های کلیدی می­تواند به­عنوان مجموعه­ای از عوامل حیاتی موفقیت توصیف شود که نتایج رضایت­بخشی را به­دنبال دارد. هدف تحقیق حاضر، شناسایی و  رتبه­بندی عوامل حیاتی موفقیت در استقرار شهر الکترونیکی است. بدین منظور، فرضیه­های متنج از چارچوب نظری تحقیق براساس داده­های حاصل از نظر خبرگان فناوری اطلاعات در سراسر کشور با  آزمون­های تی- استیودنت، آنالیز واریانس درون موردی تک فاکتوری، و تکنیک رتبه­بندی چندمعیاره TOPSIS مورد بررسی قرار گرفتند.
یافته­ها نشان داد که ابعاد پنج­گانه؛ سازمان الکترونیک، دولت الکترونیک، زندگی الکترونیک، زیرساخت فناوری اطلاعات، و عوامل زمینه­ای (محتوایی)، در استقرار موفق شهرهای الکترونیکی عواملی حیاتی هستند، و بین میزان نقش آنها، تفاوت معناداری وجود ندارد. اما مؤلفه­های ابعاد مزبور از ترتیب اهمیت برخوردارند. در بعد سازمان الکترونیک؛ منابع انسانی، نقش مدیر ارشد، عوامل مالی، عوامل ساختاری، و شبکه­های سازمانی.، در بعد زندگی الکترونیک؛ شهروند الکترونیکی، اتصال به اینترنت، توسعه تجارت الکترونیکی، و در بعد دولت الکترونیکی؛ راهبری الکترونیکی، و خدمات الکترونیکی به ترتیب اهمیت، در استقرار موفق شهر الکترونیکی مؤثر هستند. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying Critical Success Factors for Establishment of Electronic City

چکیده [English]

Development of information technology (IT) and the popularity of its use through electronic integrated systems in form of electronic cities (E-cities) is an undeniable opportunity. In order to implement E-city projects, key and critical areas should correctly be identified; because any failure in identifying these areas can be an obstacle to establish E-city. Key areas can be described as a set of critical success factors which will lead to satisfactory results.
The aim of present study was to identify and rank critical success factors for establishment of electronic city. To do so, hypotheses derived from research theoretical framework were analyzed by T-student test, one-way within-subjects ANOVA test, and TOPSIS multi-criteria ranking technique, based on data which were obtained from IT professionals across the country.
Results indicated that the five dimensions of E-organization, E-government, E-life, IT infrastructure, and context (content) factors are essential and critical in successful establishment of E-cities; and there was no significant difference in the extent of their role. But sequential order in components of these dimensions was important. Human resource, role of Senior Director, financial factors, structural factors, and organizational networks in E-organization dimension; e-citizen, connecting to the Internet, and development of e-commerce in E-life dimension; e-leadership, and e-services in E-government dimension are effective in successful establishment of E-city, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • E-City
  • E-government
  • It infrastructures
  • Effective Implementation

1-اخوان،م.، محمدلو، م،ع.، حبیبی،ج. (1385)، علل حیاتی موفقیت و شکست پروژه­های فناوری اطلاعات در کشور، فصلنامه­ی مدیریت صنعتی، شماره6.

2-بندریان،ر. (1386)، عوامل کلیدی موفقیت برای سازمان پلیسی، فصلنامه دانش انتظامی، سال نهم، شماره دوم، صص:108-118.

3-پاک ­روشن، ب.، و وروائی،ا. (1388)، تأثیر بکارگیری شهرداری الکترونیکی در     سیاست­های راهبردی حمل و نقل، فصلنامه مطالعات مدیریت ترافیک، سال چهارم، شماره14، صص:85-110.

4-جلالی،ع.ا. (1382)، شهر الکترونیک، تهران: انتشارات دانشگاه علم و صنعت.

5-چکیده سند راهبردی شهر الکترونیک مشهد با محوریت شهرداری مشهد، سازمان آمار، اطلاعات و خدمات کامپیوتری شهرداری مشهد، صص:1-16.

6-حکمت­نیا،ح.، و موسوی،م.ن. (1386)، سنجش میزان و عوامل مؤثر یر رضایتمندی شهروندان از عملکرد شهرداری مطالعه موردی؛ شهر یزد، مجله جغرافیا و توسعه/بهار و تابستان1386.

7-رهنورد،ف.، و محمدی،ا. (1388)، شناسایی عوامل کلیدی موفقیت سیستم مدیریت دانش در دانشکده­ها و مراکز آموزش عالی تهران، نشریه مدیریت فناوری اطلاعات، دوره 1، شماره 3، پاییز و زمستان1388، صص:37-52.

8-زارعی،ب.، ثقفی،ف.، قبادی،س.، و آیت،س. (1388)، تأثیر آمادگی الکترونیکی بر   پیاده­سازی پروژه­های فناوری اطلاعات در بانک تجارت، فصلنامه اقتصاد و تجارت نوین، شماره­های 15و 16/زمستان 1387 و بهار 1388، صص:99-126.

9-شاهبندر زاده،ح.، و کشتکار،ل. (1391)، بررسی و مطالعه عوامل مؤثر بر اثربخشی زیرساخت فناوری اطلاعات، سومین همایش ملی مهندسی صنایع و سیستم/ اردیبهشت1391.

10-شاه­طالبی،ب.، قلی­زاده،آ.، و شریفی،س. (1389)، مؤلفه­های آموزش فرهنگ شهروندی برای دانش­آموزان دوره راهنمایی تحصیلی با تأکید بر حیطه آموزه­های دینی و شهروند الکترونیک، علوم تربیتی، سال سوم، شماره 10/ تابستان 1389، صص: 157- 178.

11-شریف­زاده،ف.، و رشیدی، ا. (1387)، تبیین عوامل مؤثر بر موفقیت استقرار طرح شهرداری الکترونیکی، مجله دانشکده علوم انسانی دانشگاه سمنان، سال7، شماره24/پاییز1387، صص:65-90.

12-فرهنگی،ع.ا.، حسین­زاده،ح.، و صالحی،ع. (1389)، بررسی موانع به­کارگیری کارآمد فناوری اطلاعات و ارتباطات در جهت بهبود نظام پاسخ­گویی به ی­نفعان (مطالعه­ی موردی: شرکت­های دولتی صنایع معدنی ایران)، نشریه مدیریت فناوری اطلاعات، دوره2، شماره 4/ بهار و تابستان 1389، صص:137-156.

13-فقیهی، ا.، و کرد،ب. (1387)، توسعه اثربخش فناوری اطلاعات در بخش دولتی با رویکرد بهینه­کاوی، پژوهشهای مدیریت، سال اول، شماره دوم/زمستان1387، صص:5-34.

14-مانیان،ا.، و عرب­سرخی،ا. (1388)، تعیین عوامل حیاتی موفقیت برای هم­راستایی استرتژیک فناوری اطلاعات و کسب و کار سازمان، مدرس علوم انسانی- پژوهش­های مدیریت در ایران، دوره 14، شماره 3، پاییز1389، صص: 195-226.

15-محترمی،ا.، فطانت، ح.ر.، هاشمی،م. (1386)، معماری مفهومی شهر الکترونیک، اولین کنفرانس بین­المللی شهر الکترونیک، سالن همایش­های بین­المللی برج میلاد، 1و2 اسفندماه، تهران.

16-مشایخی،ع.، فرهنگی،ع.ا.، مؤمنی،م.، علی­دوستی،س. (1384)، بررسی عوامل کلیدی مؤثر بر کاربرد فناوری اطلاعات در سازمان­های دولتی ایران: کاربرد روش دلفی، فصلنامه مدرس علوم انسانی (ویژه­نامه مدیریت)، پاییز1384.

17-معمارزاده،غ.، سرفرازی،م.، و فایض،س. (1390)، پارادایم استقرار شهر الکترونیک ضرورتی در عصر مجازی، همایش ملی آرمان­شهر ایرانی/بهمن 1390.

18-موغلی،ع. (1387)، نقش عوامل حیاتی موفقیت مدیریت دانش در کسب مزیت رقابتی، پیک نور، سال ششم، شماره اول/بهار 1387، صص:82-106.

19-نژادجوادی­پور، م. (1388)،ارائه مدلی سه‌بعدی جهت تدوین سند راهبردی شهرهای الکترونیک، دومین کنفرانس بین­المللی شهرداری­های الکترونیکی.